tesisatcii.com.tr

Kışın Boru Donmasını Önleme: Dış Musluk ve Güvenli Çözme

Kışın borular ve bahçe musluğu neden donar? Kış öncesi boşaltma, yalıtım, donan boruyu açık alev kullanmadan çözme ve patlayan boruda yapılacaklar.

Güncellendi: · 8 dakikalık okuma

Kışın Boru Donmasını Önleme: Dış Musluk ve Güvenli Çözme

Kısaca

  • Borudaki su donarken genleşir; boru, çoğu zaman buz tıkacı ile kapalı musluk arasında artan basınç yüzünden çatlar.
  • En riskli yerler dış musluklar, bahçe hatları, ısıtılmayan bodrum, çatı arası, dış duvardaki borular ve kışın boş kalan evlerdir.
  • Kış öncesi dış musluğun ara vanasını içeriden kapatıp hattı boşaltmak, donma hasarının en ucuz ve etkili önlemidir.
  • Donan boruyu saç kurutma makinesi veya ılık havluyla, musluk tarafından başlayarak çözün; pürmüz, çakmak gibi açık alev kullanmayın.
  • Boru patlarsa önce ana vanayı kapatın, su elektrik tesisatına yaklaşıyorsa güvenliyse sigortayı indirin, sonra usta çağırın.

Borular kışın neden donar ve patlar?

Borular, içlerindeki su donma noktasının altındaki soğuğa uzun süre maruz kaldığında donar; su buza dönüşürken hacmi genişlediği için boru ya da bağlantı çatlayabilir. Çatlak çoğu zaman tam buzun olduğu yerde değil, buz tıkacı ile kapalı musluk arasındaki bölümde oluşur, çünkü genişleyen buz arada kalan suyu sıkıştırır ve basınç gidecek yer bulamaz.

Donmanın ilk işareti genellikle bir musluktan hiç su gelmemesi ya da suyun çok zayıf akmasıdır. Bu durumda evin diğer musluklarını da deneyin: yalnızca bir musluk etkileniyorsa donma o hatta, hiçbir musluktan su gelmiyorsa sayaç, ana hat veya şebeke tarafında olabilir.

Bu yüzden boru donduğu anda çoğu zaman bir şey fark etmezsiniz. Sorun hava ısınıp buz eridiğinde ortaya çıkar: çatlak yerden su fışkırmaya başlar. Erzurum, Kars, Ardahan, Sivas ve Van gibi kışı uzun ve sert geçen illerde bu durum her yıl sık yaşanır; ama ani soğuk dalgalarında daha ılıman bölgelerde de görülebilir.

Hangi borular ve noktalar risk altında?

Donma riski en çok, ısıtılmayan ya da dış havaya açık alanlardan geçen ve içinde su duran borulardadır. Evinizdeki bu noktaları kış gelmeden belirlemek, önlemlerin yarısıdır.

  • Bahçe ve balkon muslukları: Dış duvardan çıkan musluk ve ona giden kısa boru en savunmasız bölümdür.
  • Bahçe ve sulama hatları: Toprağa yeterli derinlikte gömülmemiş borular ve toprak üstünde kalan bağlantılar.
  • Isıtılmayan bodrum, garaj, kazan dairesi ve çatı arası: Özellikle rüzgâr alan köşeler.
  • Dış duvar içindeki ya da dış duvara yakın borular: Tezgâh altı dolabı dış duvara bakan mutfaklar.
  • Su sayacı ve sayaç kutusu: Bina dışında veya soğuk bir boşlukta duran sayaçlar.
  • Çatıdaki su deposu ve güneş enerjili su ısıtıcı hatları: Açık devre sistemlerde kolektör ve borular. Ayrıntılar için güneş enerjili su ısıtıcı rehberi yazımıza bakabilirsiniz.
  • Kombi yoğuşma tahliye borusu: Yoğuşmalı kombilerde dışarıya çıkan tahliye borusu donarsa kombi arıza verebilir.
  • Kışın boş kalan yazlık ve müstakil evler: Isıtma kapalıyken tesisatın tamamı risk altındadır.

Kış öncesi hangi önlemleri almalısınız?

Kış öncesi alınacak en etkili önlem, dış muslukları ve kullanılmayacak hatları içeriden kapatıp boşaltmak, kalan riskli boruları da yalıtmaktır. Bu işlerin çoğunu siz yapabilirsiniz; en uygun zaman, ilk gece donları başlamadan önceki sonbahar haftalarıdır.

  1. 1Dış musluğu besleyen ara vanayı evin içinde bulun ve kapatın. Böyle bir vana yoksa, kış gelmeden bir ustaya taktırmayı düşünün.
  2. 2Dış musluğu açın ve içinde kalan suyun tamamen boşalmasını bekleyin. Musluğu kış boyunca açık bırakmak, kalan suyun genleşebileceği bir boşluk sağlar.
  3. 3Musluğa takılı hortumu çıkarın, boşaltın ve içeride saklayın. Takılı kalan hortum musluğun içinde su tutar.
  4. 4Bahçe sulama sistemi varsa ana vanasını kapatın ve sistemin boşaltma noktalarından suyu alın. Otomatik sistemlerde kış boşaltması için kurulumu yapan firmanın talimatına uyun.
  5. 5Isıtılmayan alanlardan geçen boruları boru yalıtım köpüğüyle kaplayın; bağlantı ve dirsek noktalarını açıkta bırakmayın.
  6. 6Bodrum ve garajdaki pencere, havalandırma ve kapı aralıklarını kontrol edin; soğuk hava doğrudan borulara vurmasın.
  7. 7Evden uzun süre ayrılacaksanız ana vanayı kapatın ve tüm muslukları açarak tesisatı boşaltın. Termosifonun elektriğini kesin ve kullanım kılavuzuna göre boşaltın.

İpucu: Çok riskli noktalar için donmaya dayanıklı bahçe muslukları ve boru ısıtma kabloları da kullanılabilir. Isıtıcı kablo dış mekâna uygun, topraklı ve kaçak akım korumalı bir hatta bağlanmalıdır; bu bağlantıyı bir elektrik ustasına yaptırın.

Kombili evlerde, birçok kombinin donma koruma özelliği vardır; ancak bu özellik genellikle kombinin elektriği ve gazı açıkken çalışır. Kısa süreli yolculuklarda kombiyi tamamen kapatmak yerine düşük bir sıcaklıkta çalışır bırakmak, hem ısıtma tesisatını hem de evin içindeki boruları korumaya yardım eder. Uzun süre boş kalacak evlerde kalorifer tesisatının boşaltılması veya donmaya karşı koruma sıvısı kullanılması gerekiyorsa, bunu kombi üreticisinin uygun gördüğü ürünlerle ve bir ustayla yapın.

Çok soğuk gecelerde neler yapılabilir?

Ani ve sert soğuklarda, riskli borulara ılık hava ulaşmasını sağlamak ve suyun boruda hareketsiz kalmasını önlemek donmayı geciktirir.

  • Dış duvara bakan tezgâh altı dolaplarının kapaklarını gece açık bırakın; odadaki ılık hava borulara ulaşır.
  • Isıtmayı geceleri tamamen kapatmak yerine düşük bir sıcaklıkta tutun.
  • Risk çok yüksekse, en riskli hattaki bir musluktan çok ince bir su akıtmak donmayı geciktirebilir. Bu yöntem su tüketimi doğurur ve gider hattının da donma riski olan yerlerde sorun çıkarabilir; kalıcı çözüm yerine geçici bir önlem olarak düşünün.
  • Bodrum veya garaj gibi alanlarda ısıtıcı kullanacaksanız, topraklı prize bağlı, devrildiğinde kapanan ve yanıcı malzemelerden uzak bir cihaz seçin; gözetimsiz bırakmayın.

Donan boru güvenle nasıl çözülür?

Donan boru, yavaş ve kontrollü bir ısıyla, musluğa yakın uçtan başlayarak buzun olduğu yere doğru ilerlenerek çözülür; açık alev kesinlikle kullanılmaz. Musluğun açık olması, eriyen suyun akıp gitmesini ve basıncın boşalmasını sağlar.

  1. 1Su gelmeyen musluğu açık bırakın. Böylece buz eridikçe su akabilir.
  2. 2Donmuş bölümü bulun: genellikle dış duvara, açık bir pencereye veya ısıtılmayan bir alana yakın, dokunduğunuzda çok soğuk ya da üzerinde kırağı olan bölümdür.
  3. 3Saç kurutma makinesini düşük-orta ayarda, musluk tarafından başlayarak borunun üzerinde gezdirin. Ilık suya batırılmış havlular sarmak da işe yarar.
  4. 4Elektrikli cihazları ıslak zeminde veya su damlayan yerde kullanmayın; uzatma kablosunu sudan uzak tutun.
  5. 5Su akmaya başladıktan sonra da bir süre ısıtmaya devam edin ve tüm hattı çatlak, damlama veya ıslaklık açısından kontrol edin.
  6. 6Donmuş bölümü bulamıyorsanız, boru duvar içindeyse ya da birden fazla noktada su gelmiyorsa bir ustaya başvurun.

Dikkat: Donan boruyu pürmüz, çakmak, mum veya başka bir açık alevle ısıtmayın. Plastik borular erir, bağlantılar bozulur ve yangın riski oluşur. Metal borularda da aşırı ve ani ısı zarar verebilir. Abone su sayacı donmuşsa onu da ısıtmaya çalışmayın; sayaç su idaresinin sorumluluğundadır, mühre dokunmadan idareye haber verin.

Boru patlarsa ne yapmalısınız?

Boru patladığında ilk iş ana vanayı kapatmaktır; ardından elektrik güvenliğini sağlayıp kalan suyu tahliye eder ve bir ustaya haber verirsiniz. Ana vananın yerini kış gelmeden öğrenmek, bu dakikalarda büyük fark yaratır.

  1. 1Daire veya ev ana vanasını kapatın. Kapanmıyorsa sayaç vanasından ya da bina ana vanasından suyu kesin; apartmanda yöneticiye veya görevliye haber verin.
  2. 2Su priz, sigorta kutusu veya elektrikli cihazlara ulaşıyorsa ve suya basmadan erişebiliyorsanız sigortayı indirin. Islak zeminde durarak elektrik panosuna dokunmayın.
  3. 3Termosifonlu evlerde, su kesildiğinde cihazın elektriğini de kesin.
  4. 4Muslukları açarak hatta kalan suyu boşaltın; kovalar ve havlularla suyu toplayın.
  5. 5Hasarı ve çatlak boruyu fotoğraflayın; konut sigortanız varsa bu fotoğraflar işinize yarar.
  6. 6Alt kata su sızıyorsa komşunuza haber verin.

Patlak noktayı bantla sararak suyu açmak kısa süreli bile olsa risklidir; basınç altında bant kayabilir. Onarım yapılana kadar suyu kapalı tutun. Duvar içinde görünmeyen bir çatlak şüphesi varsa, onarım sonrası cihazla su kaçağı tespiti yaptırmak gizli kalmış başka çatlakları da ortaya çıkarır.

Usta ne yapar, fiyatı neler etkiler?

Usta, donmuş hattı güvenli yöntemlerle çözer, çatlayan boru veya musluğu değiştirir ve tekrar donmaması için hattı yeniden düzenler: dış musluğa ara vana ekler, boruyu donmaya dayanıklı musluk veya daha derin bir güzergâhla yeniler, yalıtım yapar. Bahçe hatları ve dış musluklar için hizmet kapsamını bahçe ve dış tesisat sayfamızda bulabilirsiniz.

  • Donan veya patlayan bölümün yeri: açıkta mı, duvar ya da toprak içinde mi
  • Değişecek boru ve bağlantı miktarı
  • Kazı, kırım ve kaplama onarımı gerekip gerekmediği
  • Ara vana, donmaya dayanıklı musluk veya ısıtıcı kablo eklenmesi
  • Gece, hafta sonu veya acil çağrı

Yeni bir bahçe hattı veya dış musluk yaptıracaksanız, donmayı tasarım aşamasında önlemek en kalıcı çözümdür. Toprak altındaki borunun bölgenizin don derinliğinin altında kalacak şekilde gömülmesi, hattın en alçak noktasına bir boşaltma vanası konması ve dış musluğun içeriden kapanabilir olması, her kış yaşanan sorunların büyük kısmını ortadan kaldırır. Don derinliği bölgeden bölgeye değiştiği için bu konuda yerel ustanızın deneyimine güvenin.

Ustaya şunları sorun: Hat neden dondu, tekrar donmaması için ne önerirsiniz? Dış musluğa içeriden kapanan bir vana koyabilir misiniz? Toprak altındaki boru yeterli derinlikte mi? Onarımdan sonra hattı test edecek misiniz?

Soğuk illerde bölgenizdeki ustalara ulaşmak için Erzurum, Kars, Ardahan, Sivas ve Van sayfalarına bakabilir ya da doğrudan dış tesisat için ücretsiz teklif isteyebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Bahçe musluğu kışın donmasın diye ne yapmalıyım?+

Kış gelmeden musluğu besleyen ara vanayı evin içinden kapatın, dış musluğu açarak içindeki suyu boşaltın ve hortumu çıkarın. Musluğu kış boyunca açık bırakmak kalan suyun genleşmesine yer bırakır. İçeride ara vana yoksa bir ustaya taktırmanız önerilir.

Donan boruyu sıcak suyla çözebilir miyim?+

Kaynar su yerine ılık suya batırılmış havlular sarmak daha güvenlidir; ani ve yüksek ısı borulara ve bağlantılara zarar verebilir. Saç kurutma makinesiyle, musluk tarafından başlayarak yavaşça ısıtmak da işe yarar. Açık alev kesinlikle kullanılmamalıdır.

Boru dondu ama patlamadı, nasıl anlarım?+

Buz eridikten sonra su akmaya başladığında hattı dikkatle izleyin; çatlak varsa genellikle bu anda damlama, ıslaklık veya fışkırma görülür. Duvar içindeki borular için tüm musluklar kapalıyken su sayacının dönüp dönmediğine bakabilirsiniz. Şüphe varsa bir ustaya kontrol ettirin.

Kışın musluğu damlatmak donmayı önler mi?+

Çok ince bir su akıtmak, suyun boruda hareketsiz kalmasını önleyerek donmayı geciktirebilir. Ancak su tüketimi doğurur ve gider hattının donma riski olan yerlerde başka sorunlara yol açabilir. Kalıcı çözüm ara vana, boşaltma ve yalıtımdır.

Kışın boş kalan evde tesisat nasıl korunur?+

Ana vanayı kapatın, tüm muslukları açarak hattı boşaltın, termosifonun elektriğini kesip kılavuzuna göre boşaltın ve dış muslukları açık bırakın. Kombili evlerde kalorifer tesisatının korunması için boşaltma veya üreticinin uygun gördüğü koruma sıvısı gerekiyorsa bunu bir ustayla yapın.

İllere göre Bahçe ve Dış Alan Su Tesisatı

İlinizi seçin; bölgenizdeki ustaları, yorumları ve fiyat bilgisini görün.

Bunlar da ilginizi çekebilir