Su Sayacı ile Kaçak Kontrolü: Evde Adım Adım Test
Tüm musluklar kapalıyken su sayacını okuyarak gizli kaçağı nasıl anlarsınız? Kaçak göstergesi, vana testi ve sayaçta dokunulmaması gerekenler.
Güncellendi: · 8 dakikalık okuma

Kısaca
- Evde hiç su kullanılmazken su sayacı ilerliyorsa tesisatta ya da bir cihazda kaçak olma ihtimali yüksektir.
- Mekanik sayaçlardaki küçük dönen çark (kaçak göstergesi), gözle fark edilmeyecek kadar küçük akışları da gösterir.
- Ara vanaları tek tek kapatarak kaçağın rezervuardan mı, bir cihazdan mı, yoksa duvar içindeki borudan mı geldiğini daraltabilirsiniz.
- Abone su sayacı su idaresinin sorumluluğundadır; sayacı sökmeyin, mühre dokunmayın, arıza veya donma durumunda idareye haber verin.
- Sayaç testi kaçağın varlığını gösterir, yerini göstermez; duvar veya zemin içindeki kaçak için tespit cihazı olan bir usta gerekir.
Su sayacı ile kaçak kontrolü nedir?
Su sayacı ile kaçak kontrolü, evde hiç su kullanılmadığı bir süre boyunca sayacın ilerleyip ilerlemediğini izleyerek tesisatta gizli bir kaçak olup olmadığını anlamaktır. Hiçbir musluk açık değilken ve hiçbir cihaz su çekmiyorken sayaç dönmemelidir; dönüyorsa su bir yerden kaçıyor demektir.
Bu test ücretsizdir, alet gerektirmez ve çoğu evde birkaç saat içinde net bir sonuç verir. Özellikle su faturası açıklanamayan biçimde arttığında, alt kattan sızıntı şikâyeti geldiğinde ya da duvarda nem lekesi gördüğünüzde ilk yapmanız gereken kontrol budur. Kaçağın diğer işaretleri için su kaçağı nasıl anlaşılır yazımıza da bakabilirsiniz.
Testin sınırını da baştan bilmek gerekir: sayaç size kaçağın var olduğunu söyler, nerede olduğunu söylemez. Duvar ya da zemin içindeki bir kaçağın yerini bulmak için termal kamera, akustik dinleme veya basınç testi gibi yöntemler kullanılır.
Sayacınızı tanıyın: hangi gösterge neyi anlatır?
Türkiye'deki konutlarda en sık mekanik (kadranlı) sayaçlar ve ön ödemeli kartlı sayaçlar görülür; bazı idareler uzaktan okunan dijital sayaçlara da geçmiştir. Hangisi olursa olsun önce sayacın gerçekten sizin daireye ait olduğundan emin olun. Apartmanlarda sayaçlar çoğu zaman bodrumda, merdiven boşluğunda ya da bir sayaç dolabında yan yana durur; faturanızdaki sayaç veya abone numarasını sayacın üzerindeki numarayla karşılaştırın.
- Siyah rakamlar: Genellikle metreküp cinsinden toplam tüketimi gösterir.
- Kırmızı rakamlar veya küçük kadranlar: Metreküpün alt birimlerini (litre düzeyini) gösterir; kısa sürede değişim burada görülür.
- Küçük dönen çark (yıldız ya da üçgen biçiminde): Kaçak göstergesi olarak bilinir. Çok küçük bir akışta bile döner; damlayan bir musluğu ya da hafif kaçıran bir rezervuarı yakalamak için en hassas işarettir.
- Kartlı ve dijital sayaçlar: Ekranda kalan kredi veya toplam tüketim gösterilir. Bazı modellerde akış işareti bulunur; modelinize göre ekranın nasıl okunacağını idarenizden öğrenebilirsiniz.
Dikkat: Abone su sayacı ve mührü su idaresinin sorumluluğundadır. Sayacı sökmeyin, mührü koparmayın, sayaca müdahale etmeyin. Sayaç arızalı görünüyorsa, camı buğulanıp okunmuyorsa ya da kışın donmuşsa su idaresine haber verin. Mühre müdahale, idare ile sorun yaşamanıza yol açabilir.
Sayaç testi adım adım nasıl yapılır?
Sayaç testi, evdeki tüm su kullanımını durdurup sayacı belirli bir süre arayla iki kez okumak ve aradaki farka bakmaktır. En güvenilir sonuç, evde kimsenin su kullanmayacağı bir zamanda, örneğin gece yatmadan önce ve sabah kalkınca okuma yapılarak alınır.
- 1Tüm muslukları, duş ve bataryaları kapatın. Rezervuarın dolmasının bitmesini bekleyin.
- 2Su çeken cihazları devre dışı bırakın: çamaşır ve bulaşık makinesi çalışmıyor olmalı; tezgâh altı arıtma cihazı varsa onun ara musluğunu kapatın, çünkü bu cihazlar su üretirken bir miktar suyu gidere atar.
- 3Sayacın önünde durup kaçak göstergesine (küçük çarka) bir iki dakika bakın. Dönüyorsa küçük de olsa bir akış vardır.
- 4Sayaçtaki rakamların tamamını (kırmızı hanelerle birlikte) not edin ya da telefonla fotoğrafını çekin.
- 5Birkaç saat boyunca hiç su kullanmayın. Süre uzadıkça küçük kaçaklar daha net ortaya çıkar.
- 6Sayacı yeniden okuyun ve ilk okumayla karşılaştırın. Değişim varsa kaçak şüphesi güçlenir; bir sonraki adım kaçağın hangi bölümde olduğunu daraltmaktır.
İpucu: Sitelerde ve hidroforlu binalarda sayaçtan sonra sizin dairenize ait bir ana vana bulunur. Testi bu vana açıkken yapın; vanayı kapatarak yapılan ikinci okuma, kaçağın daire içinde mi yoksa sayaçla vana arasında mı olduğunu gösterir.
Kaçağın yerini vanalarla nasıl daraltırsınız?
Kaçağın yerini daraltmanın en kolay yolu, ara vanaları tek tek kapatıp her seferinde kaçak göstergesinin durup durmadığına bakmaktır. Gösterge hangi vana kapandığında duruyorsa kaçak o vananın arkasındaki bölümdedir.
En sık suçlu rezervuardır. Rezervuarın iç takımı hafif su kaçırdığında klozet içine ince bir su akar ve çoğu zaman sesi bile duyulmaz. Klozetin arka iç yüzeyine kuru bir tuvalet kâğıdı yapıştırıp bir süre bekleyin; kâğıt ıslanıyorsa rezervuar su kaçırıyordur. Ayrıntılar için rezervuar su kaçırıyor yazımıza bakabilirsiniz.
| Gözlem | Olası neden | Ne yapmalı? |
|---|---|---|
| Rezervuar ara musluğu kapanınca gösterge duruyor | Rezervuar iç takımı, şamandıra veya conta | İç takım bakımı veya değişimi |
| Makine ya da arıtma musluğu kapanınca duruyor | Cihaz bağlantısı, hortum veya cihaz arızası | Bağlantıyı ve cihazı kontrol ettirin |
| Tüm ara vanalar kapalı, gösterge dönüyor; daire ana vanası kapanınca duruyor | Duvar, zemin veya tavan içindeki boruda kaçak | Cihazla kaçak tespiti gerekir |
| Daire ana vanası kapalıyken de dönüyor | Vana tam kapatmıyor ya da kaçak sayaçla vana arasında | Vanayı ve bağlantıyı usta kontrol etsin; gerekirse idareye bildirin |
| Kartlı sayaçta kredi her zamankinden hızlı bitiyor | Kaçak veya fark edilmeyen tüketim artışı | Yukarıdaki testi yapın |
Termosifonlu evlerde sıcak su hattında da kaçak olabilir. Termosifonun soğuk su giriş vanasını kapatıp göstergeye bakmak, sıcak su tarafını ayırmanıza yardım eder. Vanayı kapattıysanız sıcak su kullanırken cihazın boş kalmaması için testten sonra mutlaka yeniden açın.
Yapılmaması gerekenler nelerdir?
Sayaç testinde en önemli kural, abone sayacına ve mühre hiçbir şekilde dokunmamaktır. Bunun dışında iyi niyetle yapılan bazı hamleler de sorunu büyütebilir.
- Sayacı sökmeyin, ters takmaya ya da yerini değiştirmeye çalışmayın; bu iş idarenin yetkisindedir.
- Kaçak var diye duvarı tahminle kırmayın. Yanlış yer açmak hem masrafı hem tadilatı artırır.
- Yıllardır kullanılmayan sıkışmış vanaları anahtarla zorlamayın; mili kırılabilir ve bu kez suyu hiç kesemezsiniz.
- Donmuş sayacı açık alevle ısıtmayın. Gövde zarar görebilir; idareye haber verin.
- Kaçağı bulsanız bile duvar içindeki boruyu bantla ya da macunla geçici kapatıp üzerini seramikle örtmeyin; sorun sonra daha büyük hasarla geri döner.
Ne zaman usta çağırmalısınız?
Tüm ara vanalar kapalıyken sayaç hâlâ ilerliyorsa kaçak büyük olasılıkla duvar, zemin ya da tavan içindedir ve usta çağırmanın zamanı gelmiştir. Kaçak rezervuar veya bir cihaz bağlantısındaysa çoğu durumda basit bir parça değişimi yeterlidir; ama duvar içi kaçakta geç kalmak sıva, parke ve alt kat tavanında hasar demektir.
- Sayaç dönüyor ve duvarda, zeminde veya alt kat tavanında nem var.
- Daire ana vanası tam kapanmıyor ya da sızdırıyor.
- Sayaç öncesi veya sonrası bağlantıdan su damlıyor.
- Kaçak sıcak su hattında olabilir: termosifon veya kombi sürekli çalışıyor, zeminin bir bölümü ılık.
Bu durumlarda bölgenizdeki ustalardan kaçak tespiti için ücretsiz teklif alabilirsiniz. Talebinizde sayaç testinin sonucunu ve hangi vanayı kapattığınızda ne gördüğünüzü yazmanız, ustanın doğru ekipmanla gelmesini kolaylaştırır.
Usta sayaçla ilgili hangi işleri yapar?
Usta, sayaç testini doğrulayıp kaçağın yerini cihazlarla bulur ve sayaç sonrası tesisattaki vana, bağlantı ve boru işlerini yapar. Abone sayacının değişimi, sökülmesi ve mühürlenmesi ise su idaresinin işidir; usta bu konularda size idareye başvurmanızı söyler.
- Kaçak tespiti: Termal kamera, akustik dinleme ve hat hat basınç testiyle kaçağın yerini kırmadan bulmaya çalışır; ayrıntılar için su kaçağı tespiti sayfamıza bakabilirsiniz.
- Vana değişimi: Kapanmayan veya sızdıran daire ana vanasını, ara vanaları ve makine musluklarını değiştirir.
- Bağlantı yenileme: Sayaç sonrası paslanmış rakor ve boru bağlantılarını yeniler.
- Ara sayaç: Müstakil evde, bahçe hattında ya da ortak kullanılan bir dairede tüketimi ayrı izlemek için abone sayacından sonra bir ara sayaç takabilir. Bu sayaç sizin malınızdır, faturalama için kullanılmaz.
Sayaç ve vana işleri hakkında daha fazla bilgi için su sayacı ve vana hizmet sayfamıza göz atabilirsiniz.
Fiyatı neler etkiler ve ustaya ne sormalısınız?
Sayaç testinin kendisi sizin yapabileceğiniz ücretsiz bir kontroldür; ücret, kaçağın tespiti ve onarımı için ortaya çıkar. Tutarı belirleyen başlıca etkenler kaçağın yeri, kullanılan tespit yöntemi, açılması gereken alan ve o alanın kaplamasıdır. Güncel aralıklar için su kaçağı tespiti fiyatları sayfasına bakabilirsiniz.
- Kaçağın temiz su, sıcak su veya kalorifer hattında olması
- Termal kamera, akustik cihaz veya basınç testi gerekip gerekmediği
- Onarım için seramik, parke ya da sıvanın açılması
- Değişecek vana veya bağlantı sayısı
- Acil ya da mesai dışı çağrı
Ustaya şunları sormanız faydalı olur: Kaçağın yerini hangi yöntemle bulacaksınız? Onarımdan sonra basınç testi yapacak mısınız? Açılan yerin kapatılması teklife dahil mi? Tespit sonuçsuz kalırsa ne ödeyeceğim?
İpucu: Su sayacınızı ayda bir aynı gün okuyup not alın. Tüketiminizin normal seyrini bilirseniz ani bir artışı fatura gelmeden fark edersiniz. Soğuk illerde yaşıyorsanız sayaç ve borular için kışın boru donmasını önleme yazımızdaki önlemleri de uygulayın.
Sık sorulan sorular
Su sayacı kendi kendine dönüyor, ne yapmalıyım?+
Önce tüm musluklar ve su çeken cihazlar gerçekten kapalı mı kontrol edin. Hepsi kapalıyken sayaç dönüyorsa ara vanaları tek tek kapatarak kaçağın yerini daraltın. Gösterge ancak daire ana vanası kapanınca duruyorsa kaçak büyük olasılıkla duvar veya zemin içindedir ve bir ustanın tespit yapması gerekir.
Su sayacındaki küçük dönen çark ne işe yarar?+
Mekanik sayaçlardaki küçük yıldız veya üçgen biçimli çark, çok küçük akışlarda bile döner ve kaçak göstergesi olarak kullanılır. Tüm musluklar kapalıyken bu çark dönüyorsa evde bir yerden su akıyordur. Damlatan musluk ve kaçıran rezervuar gibi küçük kayıplar en kolay bu çarkla fark edilir.
Abone su sayacını usta değiştirebilir mi?+
Abone sayacının değişimi, sökülmesi ve mühürlenmesi genellikle su idaresinin işidir. Usta, sayaçtan sonraki vana, bağlantı ve boru işlerini yapabilir. Sayaçta arıza veya okuma sorunu varsa su idaresine başvurun ve mühre dokunmayın.
Rezervuarın su kaçırdığını nasıl anlarım?+
Rezervuarın ara musluğunu kapatıp sayaçtaki kaçak göstergesinin durup durmadığına bakın; duruyorsa kaçak rezervuardadır. Ayrıca klozetin arka iç yüzeyine kuru bir tuvalet kâğıdı yapıştırabilirsiniz; kâğıt kendiliğinden ıslanıyorsa rezervuar su kaçırıyordur.
Su sayacı donarsa ne yapılır?+
Donmuş abone sayacını açık alevle ya da sıcak suyla ısıtmaya çalışmayın, çünkü gövde zarar görebilir. Su idaresine haber verin. Sayaç sonrası tesisatınızı korumak için ana vanayı kapatmanız ve muslukları açarak hattı boşaltmanız faydalı olabilir.
İllere göre Su Sayacı ve Ölçüm
İlinizi seçin; bölgenizdeki ustaları, yorumları ve fiyat bilgisini görün.
- Adana
- Adıyaman
- Afyonkarahisar
- Ağrı
- Aksaray
- Amasya
- Ankara
- Antalya
- Ardahan
- Artvin
- Aydın
- Balıkesir
- Bartın
- Batman
- Bayburt
- Bilecik
- Bingöl
- Bitlis
- Bolu
- Burdur
- Bursa
- Çanakkale
- Çankırı
- Çorum
- Denizli
- Diyarbakır
- Düzce
- Edirne
- Elazığ
- Erzincan
- Erzurum
- Eskişehir
- Gaziantep
- Giresun
- Gümüşhane
- Hakkari
- Hatay
- Iğdır
- Isparta
- İstanbul
- İzmir
- Kahramanmaraş
- Karabük
- Karaman
- Kars
- Kastamonu
- Kayseri
- Kilis
- Kırıkkale
- Kırklareli
- Kırşehir
- Kocaeli
- Konya
- Kütahya
- Malatya
- Manisa
- Mardin
- Mersin
- Muğla
- Muş
- Nevşehir
- Niğde
- Ordu
- Osmaniye
- Rize
- Sakarya
- Samsun
- Şanlıurfa
- Siirt
- Sinop
- Sivas
- Şırnak
- Tekirdağ
- Tokat
- Trabzon
- Tunceli
- Uşak
- Van
- Yalova
- Yozgat
- Zonguldak
Bunlar da ilginizi çekebilir

Su tesisatı ve kaçak · 9 dk
Su Kaçağı Nasıl Anlaşılır? Kırmadan Tespit Yöntemleri
Su kaçağının belirtileri, sayaçla kaçak kontrolü, termal kamera ve akustik dinleme gibi kırmadan tespit yöntemleri, komşu ve sigorta durumu.

Su tesisatı ve kaçak · 7 dk
Eski Binada Tesisat Yenileme: Galvaniz Boru ve Kolon Hattı
Eski binada galvaniz borular ne zaman değişmeli? Paslı su, düşük basınç, kolon hattında apartman yönetimiyle süreç ve doğru tadilat sırası.

Su tesisatı ve kaçak · 7 dk
Temiz Su Tesisatı Boru Seçimi: PPRC, PEX, Kompozit, Bakır
Temiz su tesisatında PPRC, PEX, kompozit, bakır ve galvaniz borunun farkları, nerede kullanıldıkları, artıları, eksileri ve ustaya sorulacak sorular.